Eredienst 16 december, 3^e advent, thema “Zwijgen wordt juichen”

®    Welkom door de kerkenraad

®    Aansteken van de Paaskaars met gesproken tekst

Tussen donker en licht zijn we op weg. Voet voor voet. Stap voor stap leren wij wat leven is, laten wij het donker achter ons. Komen we dichtbij, zien we het licht.

®    Aanvangslied: Psalm 85 : 1 + 4

®    Stil Gebed

®    Votum en Groet

®    Drempel gebed

®    Klein Gloria

®    Kyrië

®    Gezang 67 : 2

®    Gebed van de Zondag

®    Lied van de school: Gezang 66 : 1

®    Adventsproject van de kinderen, afgesloten met projectlied

®    1e lezing: Jesaja 35 : 1-10

®    Gezang 224 : 4+5+6

®    2^e lezing: Matteüs 11 : 2 – 10

®    Gezang 125 : 1+ 5

®    Uitleg en verkondiging

®    Orgelspel

®    Kinderen terug in de kerk

®    Dankzegging, voorbeden, stil gebed en Onze Vader…

®    Inzameling van de Gaven

®    Slotlied: Gezang 118

Gemeente van de Heer,

Soms zou het beter zijn om wat meer tijd te nemen om de bijbel te lezen. Vooral in onze diensten. Op veel plaatsen vormen meerdere hoofdstukken één geheel. Dat is ook het geval met het gedeelte uit Jesaja, dat ons net is voorgelezen. Drie hoofdstukken vormen samen een geheel. Het is als het ware een drieluik. Het linkse paneel, hoofdstuk 33 gaat over de bevrijding van Jeruzalem. Vanmorgen beperken we ons echter tot het middenpaneel, het oordeel over Edom en het rechterpaneel, waar we de volken op weg zien gaan naar Sion. Totaal verschillende voorstellingen zien we: “De Heer koestert woede tegen alle volken, zijn toorn ontbrandt tegen heel hun legermacht. Hun wacht vernietiging, hij heeft hen voor de slacht bestemd”. Keiharde woorden. U kunt ze lezen in hoofdstuk 34 : 2.

Nee dan het rechter paneel: Eén en al vreugde. Eén en al blijdschap. “Men aanschouwt de luister van de Heer, de schoonheid van onze God”.  Een groter tegenstelling kun je je niet denken. En beiden wordt gedaan voor ‘alle volken’. Net als in de droom van Jesaja 2 vorige week: “Alle volken zullen samenkomen op de berg Sion”. Het is Edom tegenover Sion. Esau, de stamvader van de Edomieten, tegenover Jacob, de stamvader van Israël. Staan hier nou beide volken tegenover elkaar?  Kies God hier uiteindelijk dan toch partij tegen Esau, terwijl beide broers zich voor zijn aangezicht hebben verzoend?

Nee dat toch ook weer niet, want het gaat niet alleen om de Edomieten. Het gaat om alle volken. Heel de mensheid wordt vernietigd en tegelijk heel de mensheid wordt gered.

Je kunt niet anders dan vaststellen dat dat niet kan. Alle volken zullen worden geslacht, alle volken zullen naar Sion trekken. De Heilige weg gaan. Het is één van beiden. Allebei kan niet.

De twijfel slaat toe. Een profeet die met twee monden praat. Helemaal, omdat we vorige week hebben gehoord, dat God niet straft. Dat God geen schuldige aanwijst. Dat Hij alle volken op Sion zal ontvangen. Hen naar zijn woonplaats zal leiden. “Alle volken zullen daar samenkomen”en “Hij zal ons onderrichten en ons de weg wijzen”.

Je bent geneigd toch een grens te trekken. Gelovigen aan de ene kant. Niet gelovigen aan de andere kant. De eerste zie je op het rechterpaneel de berg Sion beklimmen. De tweede gaan de weg naar de slachtbank, zoals dat op het middenpaneel wordt getekend?

Daar kunnen we mee leven. Nu is het duidelijk. En aan duidelijkheid hebben we behoefte, juist ook in deze moeilijke tijd.

Maar lieve mensen, zo staat het er niet. Zowel de profeet Jesaja als Messias Jezus hebben het over een heel andere duidelijkheid. Niet redeneren en redetwisten. Geen getheologiseer. Kijk om je heen. Kijk wat er gebeurt de Messias in de buurt is. “Verlamden zullen springen als herten, de mond van stommen zal jubelen, waterstromen zullen de woestijn splijten, beken de dorre vlakte doorsnijden” roept Jesaja. En de Messias Zelf neemt alle twijfel weg met de woorden: “Blinden kunnen weer zien en verlamden weer lopen, mensen met huidvraat worden gereinigd en doven kunnen weer horen. Doden worden opgewekt”. Met andere woorden. Johannes je loopt van ellende tegen de muren op. Licht is er nauwelijks in je donkere cel en je toekomst is meer dan onzeker, maar Ik verzeker je. Dit is je toekomst. Dit zul je allemaal zien. Dit zal je meemaken. Twijfel nou niet langer. Het zal gebeuren.

Ja, ja: Twijfel maar niet langer, maar er wacht hem wel de doodstraf. Twijfel maar niet langer, maar juist in deze donkere en soms eenzame dagen komen de muren op me af. Kan ik het wel uitschreeuwen van ellende. Ik wou dat al die feestdagen voorbij waren. Ik verlang echt naar de lente. Naar licht en nieuw leven. Nou zeggen Jesaja en Jezus dan tegen u, tegen jou. Die lente komt er aan. Verheug je er maar op: De woestijn zal bloeien, ook voor jou. De troost die Jezus Messias Johannes liet brengen, schenkt Hij vanmorgen U. Geeft Hij vanmorgen jou.

En toch. Dat alles geeft ons nog geen antwoord op die vraag van het begin. Hoe kunnen nou alle volken gestraft worden en tegelijk ook gered worden?

Misschien is het zo, dat het hier niet gaat om verschillenden groepen. Om gelovigen en ongelovigen. Ik denk en ik geloof, dat het de profeet om ons gaat. Om u en mij. Om iedereen, inderdaad om alle volken. Volgens mij zijn er geen goede en slechte mensen. Volgens mij heeft ieder mens goed en kwaad in zich. Dat wat goed in ons is wordt gered. Dat wat kwaad is vernietigt. Niet mensen worden vernietigd. Het kwaad in mens en schepping wordt vernietigd. En zo worden alle mensen nieuw. Alles wordt nieuw. En met zijn allen mogen we de Heilige Weg gaan. De dorre vlakte van onze levenswoestijn zal welig bloeien. Bloeien als een lelie. “gejuich en vreugde trekken onze levensstad binnen, gejammer en verdriet vluchten er uit weg. Dat geldt voor Johannes, gevangen in een donkere cel. Dat geldt voor u, voor jou en mij, gevangen in verdriet, angst of zorg. Gevangen in je lichaam. Uit die vaak zo persoonlijke gevangenissen zullen we worden bevrijd.

Dat is vaak heel moeilijk. Het lijkt onmogelijk. Daarom heeft God ons elkaar gegeven. Mensen naar zijn beeld zijn we. In elkaar ontmoeten we God. Ook in Edom. Ook en juist als we het idee hebben meer in Edom te leven dan dat we op weg zijn naar Sion. Wij Mij heeft gezien heeft God gezien, zegt Jezus. Ook daarin volgen wij Hem na. Wie mij heeft gezien, wie u heeft gezien heeft God gezien. Zo mogen we leven. Zo mogen we er voor elkaar zijn. Dat is de gebaande weg lopen en daarom noemen we dat de heilige weg. De weg van God betekent dat.

En dan zegt God het ook tegen ons: “Wees sterk en vrees niet, want jullie God komt met zijn wraak. Gods vergelding zal komen, hijzelf zal jullie bevrijden”.

Wraak? Vergelding? Is onze Heer dan toch wrekende God? Ons wordt wat aangedaan. God neemt wraak door de dader te doden? Die betekenis geven wij aan wraak. Er wordt je iets aangedaan. Mijn wraak zal zuur zijn.

Bij God heeft wraak een positieve lading. Bij Hem is wraak een soort therapie.”Wraak”. Het is bij God: “Houdt er de moed maar in. Uiteindelijk is het tijdelijk”  Het klinkt misschien wat moeilijk, maar God troost en bemoedigt ons door te beloven dat dat kwaad, dat verdriet, die negatieve gevoelens je niet voor altijd en eeuwig gevangen zullen houden.  Vreugde, bevrijding en blijdschap zullen je uit die gevangenis bevrijden. zoals er uiteindelijk ook Johannes werd bevrijd uit zijn gevangenschap, toen Hij door het kwaad werd gedood, maar door de Goede God werd bevrijd. Hij wordt bevorderd tot heerlijkheid. Hij mag wonen op de top van Sion. Naar die top zijn alle volken, ook wij op weg. Wij mogen de Heilige Weg gaan. Het is een veilige weg. Maar we zullen ons wel telkens weer moeten afvragen of wij die weg ook werkelijk gaan. Want het bekende lied klinkt wel ”Stil maar wacht maar alles wordt nieuw”. Dat laatste is waar, meer dan waar. Het zal gebeuren. Maar dat eerste is misleidend. Passiviteit past niet bij die Heilige Weg. Passiviteit leidt naar Edom, niet naar Sion. Daarom wil ik eindigen met een indringende vraag aan ieder van ons persoonlijk. Leeft u, leef jij, lief ik wel echt zo, dat we in elkaar en dat anderen in ons iets kunnen zien en ervaren van God? Een vraag van levensbelang, elke dag opnieuw. Leef ik zo, dat er iets van God zichtbaar en ervaarbaar wordt voor de mensen die ik ontmoet, voor mijzelf ook? Ik hoop het en ik bid het en ik hoop werkelijk dat we die vraag onszelf en elkaar telkens weer zullen stellen, want pas dan is onze levensweg werkelijk een Heilige Weg. De weg naar Kerst. De komst van Christus.  Amen.